Naukowy potencjał Uniwersytetu Szczecińskiego stanowi około tysiąca pracowników naukowych oraz ponad dwustu doktorantów. Ich zaangażowanie w realizację projektów badawczych, zarówno krajowych jak i międzynarodowych oraz aktywność publikacyjna spotyka się z ogromnym uznaniem. Przedstawiamy Państwu cykl Nauka Mówi, prezentujący projekty, badania naukowe oraz prace rozwojowe realizowane w Uniwersytecie Szczecińskim!

Nauka Mówi to serce projektu SINUS. Widzowie przenoszą się do fascynującego świata nauki – najnowszych odkryć i projektów realizowanych w Uniwersytecie Szczecińskim. Dzięki narracji samych badaczy, w środowisku, w którym realizowane są projekty, nauka staje się bardziej zrozumiała. Nauka Mówi to nowe podejście do popularyzacji nauki oraz ukazania społecznego wymiaru badań prowadzonych w Uczelni. Uwypuklenie znaczenia badań naukowych dla społeczeństwa, w tym również społecznej odpowiedzialności nauki jest kluczowe i w pełni odwzorowane w każdym odcinku serii.

Kierownikiem projektu SINUS jest Magdalena Koziara-Piłatowska. Realizacja serii nastąpiła we współpracy z Uniwizją.

Projekt Społeczna Inicjatywa Naukowa Uniwersytetu Szczecińskiego został dofinansowany ze środków Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego w ramach programu „Społeczna odpowiedzialność nauki”.

Pasieka IMMUNO to projekt, którego celem głównym jest ocena zdolności immunomodulacyjnych i antynowotworowych jadu pszczelego, szczególnie w zakresie blokowania punktów kontrolnych układu odpornościowego.  

Projekt realizowany jest przez zespół Immunologii doświadczalnej i immunobiologii chorób zakaźnych i nowotworowych IMMUNO. 

Pierwszym etapem projektu było założenie pasieki w ogrodzie pałacowym w Kulicach. Ten element projektu ma także wymiar edukacyjny prowadzone są warsztaty i wykłady związane z tematyką pszczół. Planowane jest również uruchomienie PASIEKA TV, w ramach którego w jednym z uli będzie można śledzić życie pszczół 24/7. W dalszych etapach projektu (po pozyskaniu odpowiednich środków) planujemy z zespołem badania na hodowlach komórek nowotworowych, którym będzie w ramach immunostymulacji podawany jad pszczeli, w celu oceny potencjalnych właściwości antynowotworowych. Więcej informacji na stronie:  https://pszczola.usz.edu.pl/ 

Atomowi żołnierze wolności. Archeologia magazynów broni jądrowej w Polsce, to projekt, którego celem jest przedstawienie potencjału poznawczego nieinwazyjnych metod archeologicznych w studiach nad tajnymi obiektami wojskowymi z okresu zimnej wojny. 

Projekt realizowany jest w Instytucie Historycznym Uniwersytetu Szczecińskiego, pod kierownictwem dr hab. Grzegorza Kiarszysa, prof. US. 

W ramach projektu badawczego prowadzono badania zdjęć lotniczych, a także odtajnionych dokumentów, w tym dokumentów CIA, czy Układu Warszawskiego. Kierownik projektu, dr hab. Grzegorz Kiarszys, prof. US zabiera nas do jednego z trzech magazynów broni atomowej – obiektu 3001 w Podborsku, w którym możemy zobaczyć zachowane pozostałości zimnej wojny. 

Projekt Turystyka winiarska jako czynnik rozwoju obszarów wiejskich województwa zachodniopomorskiego, ma na celu badanie rozwoju obszarów wiejskich dzięki powstaniu szlaku winiarskiego. 

Projekt realizowany przez dr hab. Zbigniewa Głąbińskiego oraz dr Tomasza Dudę kreuje nowy produkt turystyczny, jakim jest tematyczny szlak enoturystyczno m- kulturowy. Kierownicy projektu, w ramach cyklu Nauka Mówi, zabierają nas do dwóch z dwudziestu ośmiu winnic Pomorza Zachodniego, przybliżając nam szczegóły na temat uprawy winorośli, ich odmian, historycznych aspektów uprawy oraz pasję ludzi tworzących nowy szlak turystyczny. 

Celem programu ćwiczeń fizycznych jako wsparcie w terapii jaskry jest opracowanie wytycznych dotyczących najskuteczniejszych strategii treningowych, które zwiększą sprawność fizyczną pacjentów z jaskrą, chorobą dotykającą coraz więcej osób, oraz pozytywnie wpłyną na stan zdrowia ich oczu. 

Projekt prowadzony jest przez zespół laboratorium kinezjologii Centrum Badań Strukturalno – Funkcjonalnych Człowieka US, II Klinikę Okulistyki PUM w Szczecinie, CLARO group, Department of Optics Faculty of Sciences, Department of Sport Sciences University of Granada.  

Prowadzone w ramach projektu badania, prowadzą do określenia rodzajów aktywności fizycznej osób chorych na jaskrę, dostosowanej do wieku oraz możliwości motorycznych pacjentów, która przyczynia się do zmniejszenia ciśnienia wewnątrzgałkowego, a co za tym idzie, do zmniejszenia ryzyka uszkodzenia nerwu wzrokowego. 

Głównym celem projektu CleanHME jest opracowanie nowego, czystego, bezpiecznego, kompaktowego i bardzo wydajnego źródła energii opartego na systemach wodór-metal, które mogłoby być przełomem zarówno w zastosowaniach prywatnych, jak i przemysłowych.  

Nowe źródło energii mogłoby być wykorzystane zarówno jako mały system mobilny, jak i alternatywnie jako samodzielny generator ciepła i energii elektrycznej. W przypadku sukcesu prowadzonych badań proponowane rozwiązania mogą być przełomem dla branży energetycznej i będą mieć ogromne znaczenie dla tzw. technologii bezemisyjnych, przyczyniając się do ochrony klimatu i środowiska naturalnego. 

Projekt ClearHME jest realizowany w ramach europejskiego programu Horyzont 2020 i konkursu pt. „Przyszłe i nowo powstające technologie”, finansującego przełomowe projekty badawcze o wysokim ryzyku realizacyjnym i wysokim potencjale rozwojowym dla gospodarki i społeczeństwa Europy. Projekt jest realizowany przez 4 lata (1.08.2020 -31.07.2024) przez szerokie, europejskie konsorcjum, grupujące 17 instytucji naukowych (m.in. Akademię Morską w Szczecinie, Uniwersytet w Uppsali, Politechnikę w Turynie, Uniwersytet w Sienie, INFN Włochy, CNRS Francja, Instytut Josefa Stefana ze Słowenii), startupów i firm komercyjnych z 9 krajów europejskich, współpracujące z czołowymi naukowcami z USA (Massachusettes Institute of Technology) i Kanady (Lakehead University). Jest koordynowany przez grupę badawczą Instytutu Fizyki Uniwersytetu Szczecińskiego pod kierownictwem prof. dr hab. Konrada Czerskiego, dyrektora Centrum Fizyki Eksperymentalnej Uniwersytetu Szczecińskiego „eLBRUS”. 

Celem Winnet Centre of Excellence jest identyfikacja problemów społecznych i gospodarczych kobiet oraz podejmowanie działań wspierających kobiety na rynku pracy. Badania naukowe rozpoczęte w 2010 roku przez zespół dr Marty Hozer-Koćmiel wypracowały system wyrównywania szans kobiet na rynku pracy.

W 2014 roku przy Wydziale Nauk Ekonomicznych Uniwersytetu Szczecińskiego powstało Winnet Centre of Excellence. Analizy i diagnozy wykonane przez zespół Winnet przyczyniają się do zwiększenia aktywności kobiet na rynku pracy w krajach Regionu Morza Bałtyckiego. Wyniki badań promowane są w ramach czasopisma Winnet Centre of Excellence Series. Mają one wpływ na kształtowanie strategii działań podejmowanych przez organy centralne i regionalne w zakresie wyrównywania szans kobiet na rynku pracy.

Projekt zakłada wykonanie i wdrożenie zintegrowanego narzędzia informatycznego (software i hardware) wspomagającego zarządzanie kryzysowe, pn.: Regionalny system informatyczny zarządzania kryzysowego.

Ramy przedmiotowe i cele projektu odnoszą się do zapobiegania, przygotowania oraz reagowania na zagrożenia i ich skutki (usuwania ich i odbudowy) determinowane zmianami klimatycznymi na terenie Szczecińskiego Obszaru Metropolitalnego.

Informatyzacja postępowania cywilnego poprzez wdrażanie inteligentnych rozwiązań w postępowaniu przed sądami cywilnymi i organami egzekucyjnymi stanowią aktualnie wyzwanie dla badaczy tego procesu.  Projekt dotyczy prowadzenia badań nad digitalizacją i automatyzacją pracy na dokumentach, wdrażania inteligentnych rozwiązań technicznych w wymiarze sprawiedliwości, elektronizacji wymiaru sprawiedliwości, swobodnego przepływu danych nieosobowych, ochrony gromadzonych danych przed niewłaściwym ich wykorzystaniem, analizy wyłączenia danych cyfrowych z tajemnicy przedsiębiorstwa, własności intelektualnej, wpływu udostępnianych danych na konkurencję rynkową, przeciwdziałania dyskryminującemu wykorzystaniu danych nieosobowych. 

Poszukiwanie nowych markerów do monitoringu intensywności wysiłku fizycznego to ocena zmian wybranych wskaźników biochemicznych i molekularnych pod wpływem wysiłku o wzrastającej intensywności oraz w fazie restytucji u osób wysoko wytrenowanych i nietrenujących. Naukowcy zaangażowani w projekt współpracują z trenerami, a także związkami sportowymi, w celu przeprowadzenia jak największej ilości badań, co skutkować będzie wykorzystaniem uzyskanej wiedzy w praktyce. Współpraca naukowców Uniwersytetu Szczecińskiego oraz trenerów różnych dyscyplin sportowych, gwarantuje wdrożenie wyników badań w ścieżki treningowe sportowców.

Celem projektu Mniejszości na Pomorzu Zachodnim jest upowszechnianie informacji o wytwarzanych przez organizacje mniejszości narodowych i etnicznych dokumentach, zasobach oraz ich obecności w wieloetnicznym krajobrazie województwa zachodniopomorskiego.  Film opowiada o działalności mniejszości narodowych w Szczecinie, na przykładach Towarzystwa Społeczno-Kulturalnego Żydów w Szczecinie oraz Związku Ukraińców w Polsce oddział w Szczecinie. 

Prowadzone badania zajmują się emocjami, jakie wzbudzają w odbiorcy opowieści polityczne. Jak zmienia się sposób reagowania odbiorców na poszczególnych poziomach analizy. Badano sygnalizację niewerbalną emocji w czasie ekspozycji (a wcześniej w badaniach poziomu neurobiologicznego także aktywność mózgu w fMRI-BOLD) i porównać je z raportowanym przez uczestnikami emocjami, efektami poznawczymi, oddziaływaniem na postawy i zachowaniem badanych.

Rozwijanie badań nad szeroko rozumianym zjawiskiem samotności (odosobnienia, osamotnienia, ciszy) odbywa się poprzez stworzenie światowego stowarzyszenia badaczy samotności reprezentujących różne kraje i dyscypliny naukowe.

Prowadzenie stowarzyszenia pozwala na koordynowanie światowej 'sieci’ badaczy samotności oraz inicjowanie projektów i przedsięwzięć badawczych. Podejmowane badania dotyczą szeroko rozumianej samotności, a zatem odosobnienia celowego (pozytywnego), negatywnego (osamotnienie) i ciszy ujętych przez pryzmat różnych dziedzin i dyscyplin.

Nadrzędnym celem projektu jest stworzenie innowacyjnych kompozytów nanokrzemionkowych, dzięki modyfikacji szkieletów okrzemek za pomocą różnych metali – np. rutenu czy srebra – aby nadać im zupełnie nowe, unikalne właściwości.

Tak powstaną biokompozyty posiadające zdolności chłonne bądź też uwalniające określone substancje lecznicze. Biosynteza i charakterystyka właściwości nowych materiałów na bazie nanocząstek tlenku cynku i srebra oraz biokrzemionki domieszkowanej jonami metali przejściowych oraz metody pozwalające na ich fizykochemiczną charakterystykę, a w konsekwencji wykorzystanie ich aplikacyjności w przemyśle wyrobów medycznych, kosmetycznych, chemii gospodarczej oraz w przemyśle spożywczym.

Celem projektu było rozwinięcie idei języka jako narzędzia działania, a następnie zastosowanie jej do wyjaśnienia natury i mechanizmów komunikacji.

Projekt przyczynił się do lepszego zrozumienia roli konwencji w komunikacji, a także takich zjawisk, jak ironizowanie, negocjacja znaczeń, mowa pośrednia, mowa niejawna, odnoszenie się do siebie, czy argumentacja prowadzona w warunkach niepewności. Dodatkowym wynikiem projektu jest wypracowanie nowego sposobu konceptualizacji pytań dotyczących ewolucji i rozwoju zdolności komunikacyjnych.

Projekt Społeczna Inicjatywa Naukowa Uniwersytetu Szczecińskiego jest dofinansowany ze środków budżetu państwa w ramach programu Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego pod nazwą Społeczna Odpowiedzialność Nauki nr projektu 548831 kwota dofinansowania 320 000 zł całkowita wartość projektu 438 000 zł